Norma PN-EN 15878

PN-EN 15878 to norma, która porządkuje terminologię stosowaną w stalowych statycznych systemach składowania. Nie określa sposobu projektowania ani zasad wykonywania przeglądów, lecz definiuje wspólny język dla producentów, projektantów, serwisantów, inwestorów i użytkowników regałów. Dzięki temu wszystkie strony odnoszą się do tych samych elementów konstrukcji i pojęć, co ogranicza błędy interpretacyjne podczas projektowania, odbiorów, eksploatacji oraz serwisowania regałów magazynowych.

Najważniejsze informacje o normie PN-EN 15878

Poniższe informacje pozwalają w kilka minut zrozumieć, kiedy norma ma zastosowanie i dlaczego pojawia się w dokumentacji technicznej.

• Dotyczy stalowych statycznych systemów składowania.
• Standaryzuje nazewnictwo elementów regałów oraz ich akcesoriów.
• Nie określa wymagań wytrzymałościowych ani zasad obliczeń konstrukcyjnych.
• Nie zastępuje norm PN-EN 15512, PN-EN 15620, PN-EN 15629 ani PN-EN 15635.
• Ułatwia komunikację pomiędzy producentem, projektantem, inspektorem i użytkownikiem.
• Ogranicza ryzyko błędnej interpretacji dokumentacji technicznej.
• Stanowi element całego pakietu europejskich norm dotyczących systemów regałowych.

Do czego służy norma PN-EN 15878?

Najczęściej spotykam błędne przekonanie, że każda norma dotycząca regałów opisuje ich projektowanie lub bezpieczne użytkowanie. W praktyce tak nie jest.

PN-EN 15878 pełni rolę słownika branżowego. Definiuje nazwy elementów konstrukcyjnych, typów regałów oraz podstawowych komponentów wykorzystywanych w stalowych systemach magazynowych. Norma określa wspólną terminologię dla całego rynku europejskiego.

Dzięki temu producent opisujący dokumentację techniczną używa tych samych pojęć, które rozumie projektant konstrukcji, firma montażowa, rzeczoznawca oraz osoba wykonująca coroczny przegląd regałów.

Dlaczego sama terminologia ma tak duże znaczenie?

Na pierwszy rzut oka może wydawać się, że nazewnictwo nie wpływa na bezpieczeństwo. W praktyce wpływa bardziej, niż większość osób zakłada.

Podczas jednego z magazynowych odbiorów inwestor zgłosił uszkodzenie „słupa”. Po oględzinach okazało się, że miał na myśli osłonę słupa, a wykonawca przygotował kosztorys wymiany całej ramy regału. Różnica wynosiła ponad 7000 zł. Problem nie wynikał z uszkodzenia, lecz z używania różnych nazw dla tego samego układu.

Takie sytuacje zdarzają się znacznie częściej niż awarie konstrukcyjne. W większości przypadków źródłem problemu jest dokumentacja sporządzana przez kilka firm używających własnego nazewnictwa.

Jakie elementy obejmuje PN-EN 15878?

Norma opisuje terminologię dotyczącą wielu grup elementów występujących w stalowych systemach magazynowych.

• ram regałowych
• słupów
• belek nośnych
• stężeń
• łączników
• zabezpieczeń belek
• akcesoriów regałowych
• elementów usztywniających
• różnych typów systemów składowania
• podstawowych konfiguracji regałów

Nie oznacza to jednak, że norma opisuje sposób montażu każdego z tych elementów. Jej zadaniem jest jednoznaczne określenie, czym dany element jest.

Jak PN-EN 15878 współpracuje z innymi normami?

To właśnie tutaj pojawia się najwięcej nieporozumień.

Normy dotyczące regałów tworzą spójny system. Każda odpowiada za inny obszar.

Poniżej znajduje się praktyczny podział.

• PN-EN 15512 – projektowanie konstrukcji i obliczenia wytrzymałościowe.
• PN-EN 15620 – tolerancje wykonawcze, odchyłki i wymagania montażowe.
• PN-EN 15629 – specyfikacja wyposażenia magazynowego.
• PN-EN 15635 – eksploatacja, przeglądy oraz bezpieczne użytkowanie.
• PN-EN 15878 – terminologia i definicje stosowane w całym systemie norm.

Można to porównać do dokumentacji budowlanej. Jeden dokument określa nazwy elementów, drugi sposób ich obliczania, trzeci sposób użytkowania. Dopiero razem tworzą pełny system.

Kto korzysta z normy PN-EN 15878?

Norma nie jest przeznaczona wyłącznie dla producentów regałów.

• projektanci konstrukcji
• producenci systemów magazynowych
• firmy montażowe
• inspektorzy wykonujący przeglądy
• rzeczoznawcy techniczni
• firmy serwisujące regały
• specjaliści BHP
• kierownicy magazynów
• inwestorzy przygotowujący specyfikacje przetargowe

Czy użytkownik magazynu powinien znać tę normę?

Nie musi znać całej treści.

Powinien jednak wiedzieć, że dokumentacja techniczna, raport z przeglądu oraz zalecenia producenta odnoszą się do ujednoliconego nazewnictwa. Pozwala to uniknąć sytuacji, w której jedna osoba mówi o ramie, druga o słupie, a trzecia o stojaku, mając na myśli ten sam element.

Najczęstsze błędy związane z PN-EN 15878

Podczas analiz dokumentacji magazynowej regularnie powtarzają się te same pomyłki.

• uznawanie normy za instrukcję projektowania regałów
• powoływanie się wyłącznie na PN-EN 15878 podczas odbiorów technicznych
• stosowanie własnego nazewnictwa w raportach serwisowych
• mieszanie terminów producentów z terminologią normową
• zakładanie, że norma określa dopuszczalne obciążenia regałów

W praktyce największe problemy pojawiają się podczas rozbudowy magazynu. Nowa firma montażowa otrzymuje dokumentację sprzed kilku lat, w której użyto innych nazw elementów. Zanim rozpocznie montaż, często konieczne jest ponowne przeanalizowanie całego projektu.

Mini case study z praktyki

Operator logistyczny zamówił wymianę uszkodzonych belek. W dokumentacji zapisano jednak nazwę elementu używaną wyłącznie przez poprzedniego producenta. Dostawca zamówił niewłaściwe części.

Efekt? Sam montaż trwał dwie godziny, ale magazyn czekał na właściwe komponenty dziewięć dni. W tym czasie trzy alejki były wyłączone z użytkowania, a kompletacja odbywała się ręcznie. Koszt przestoju okazał się wielokrotnie wyższy niż wartość samych elementów.

Czy PN-EN 15878 jest obowiązkowa?

Sama norma nie nakłada obowiązku stosowania w każdej sytuacji. W praktyce jej znaczenie wynika z dokumentacji technicznej, specyfikacji przetargowych, wymagań producentów oraz odwołań do europejskiego systemu normalizacji.

Jeżeli projekt regałów został przygotowany zgodnie z europejskim pakietem norm, stosowanie jednolitej terminologii przestaje być wyborem i staje się warunkiem sprawnej komunikacji pomiędzy wszystkimi uczestnikami inwestycji.

Czego PN-EN 15878 nie reguluje?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań.

Norma nie określa:

• nośności regałów
• sposobu projektowania konstrukcji
• częstotliwości przeglądów
• zasad napraw uszkodzeń
• dopuszczalnych odkształceń
• wymagań montażowych
• parametrów wytrzymałościowych stali

Za te zagadnienia odpowiadają inne normy z rodziny europejskich norm dotyczących stalowych systemów składowania.

Kiedy znajomość PN-EN 15878 daje największą przewagę?

Najbardziej przydaje się podczas projektowania nowych magazynów, rozbudowy istniejących instalacji, przygotowywania dokumentacji przetargowej, odbiorów technicznych oraz wykonywania okresowych kontroli.

Jeżeli kilka firm pracuje jednocześnie nad jednym magazynem, jednolite nazewnictwo ogranicza liczbę błędów organizacyjnych, skraca czas uzgodnień i zmniejsza ryzyko kosztownych pomyłek wynikających wyłącznie z różnic w terminologii.

Podsumowanie

PN-EN 15878 nie mówi, jak zaprojektować regał ani jak go naprawić. Jej zadaniem jest stworzenie wspólnego języka dla całej branży magazynowej. To właśnie dlatego norma jest regularnie przywoływana razem z PN-EN 15512, PN-EN 15620, PN-EN 15629 oraz PN-EN 15635, tworząc spójny system europejskich norm dotyczących stalowych systemów składowania.

Jeżeli analizujesz dokumentację magazynu, planujesz inwestycję lub zlecasz przegląd regałów, porównaj wymagania wszystkich powiązanych norm, zamiast opierać decyzję wyłącznie na jednym dokumencie.

Jeżeli masz pytanie dotyczące interpretacji norm lub własne doświadczenia z eksploatacją regałów, podziel się nimi w komentarzu.