Norma PN-EN 15629

Norma PN-EN 15629 – co określa i kiedy ma zastosowanie?

Norma PN-EN 15629 określa wymagania dotyczące przygotowania specyfikacji technicznej stalowych systemów składowania jeszcze przed ich produkcją, dostawą i montażem. Dokument porządkuje odpowiedzialność inwestora, projektanta, dostawcy oraz użytkownika magazynu, dzięki czemu ogranicza ryzyko błędów projektowych, kosztownych zmian oraz problemów podczas odbioru instalacji.

Najważniejsze informacje o normie PN-EN 15629

Poniżej znajdziesz najważniejsze informacje, które w praktyce odpowiadają na większość pytań dotyczących tej normy.

• Norma dotyczy stalowych statycznych systemów składowania.
• Obejmuje regały paletowe, wspornikowe, półkowe, drive-in oraz inne przemysłowe systemy magazynowe.
• Nie opisuje sposobu eksploatacji regałów – tym zajmuje się PN-EN 15635.
• Nie zawiera obliczeń konstrukcyjnych – projektowanie regałów reguluje PN-EN 15512.
• Jej zadaniem jest przygotowanie kompletnej specyfikacji urządzeń do składowania przed realizacją inwestycji.
• Pomaga przypisać odpowiedzialność wszystkim uczestnikom projektu.
• Znacząco ogranicza liczbę zmian wykonywanych już po rozpoczęciu montażu.

To właśnie ten etap jest najczęściej pomijany. W praktyce większość problemów z magazynem nie zaczyna się podczas montażu, ale kilka tygodni wcześniej – na etapie przygotowywania założeń dla dostawcy.

Po co powstała norma PN-EN 15629?

Projekt magazynu to nie tylko wybór rodzaju regałów. Trzeba wcześniej określić kilkadziesiąt parametrów wpływających na bezpieczeństwo oraz późniejszą eksploatację. Norma PN-EN 15629 porządkuje cały ten proces i wskazuje, jakie informacje powinny zostać przekazane producentowi lub projektantowi systemu magazynowego.

W praktyce bardzo często spotyka się sytuację, w której inwestor zamawia „regały na 1000 miejsc paletowych”, ale nie określa rodzaju palet, wysokości składowania, tolerancji posadzki czy parametrów wózków widłowych. Dopiero podczas montażu okazuje się, że część założeń była błędna.

Takie zmiany potrafią zwiększyć koszt inwestycji o kilka lub kilkanaście procent. Znacznie droższe jest przerabianie gotowej instalacji niż poprawienie dokumentacji przed produkcją.

Jakie systemy magazynowe obejmuje norma?

Norma nie ogranicza się wyłącznie do klasycznych regałów paletowych.

• regały paletowe APR
• regały wspornikowe
• regały półkowe
• regały drive-in
• regały obsługiwane przez układnice magazynowe
• wybrane specjalistyczne systemy składowania wykonane ze stali

Nie wszystkie rozwiązania są objęte dokumentem w identycznym zakresie. W przypadku bardziej nietypowych systemów mogą być potrzebne dodatkowe analizy projektowe.

Jakie informacje powinny znaleźć się w specyfikacji?

To właśnie ta część odróżnia PN-EN 15629 od pozostałych norm dotyczących regałów magazynowych.

Specyfikacja powinna uwzględniać między innymi:

• wymiary hali
• rodzaj posadzki
• nośność podłoża
• wysokość składowania
• rodzaje jednostek ładunkowych
• masę palet
• wymiary palet
• rodzaj wykorzystywanych wózków widłowych
• szerokość korytarzy roboczych
• strefy bezpieczeństwa
• zabezpieczenia regałów
• wymagania przeciwpożarowe
• warunki środowiskowe magazynu
• obciążenia od wiatru lub śniegu w przypadku instalacji zewnętrznych

Na papierze wygląda to jak formalność. W rzeczywistości każda z tych informacji wpływa na projekt konstrukcji.

Najczęstszy błąd inwestorów

Najwięcej problemów powoduje założenie, że wszystkie europalety są identyczne.

W praktyce magazyn bardzo rzadko pracuje wyłącznie na nowych paletach EPAL. Występują palety naprawiane, uszkodzone, niestandardowe oraz jednostki o zmiennym środku ciężkości. Jeżeli nie zostanie to uwzględnione podczas przygotowania specyfikacji, później pojawiają się problemy z odkładaniem ładunków i zachowaniem wymaganych luzów roboczych.

To jeden z tych problemów, którego praktycznie nie opisują ogólne poradniki.

Mini case study

Podczas przygotowania projektu magazynu logistycznego inwestor przekazał producentowi informację, że wszystkie palety ważą maksymalnie 900 kg. Po uruchomieniu obiektu okazało się, że część dostaw zawierała palety przekraczające 1100 kg. Różnica wynosiła około 200 kg, ale wystarczyła do zmiany sposobu użytkowania kilku alejek magazynowych.

Dodatkowym problemem okazał się środek ciężkości ładunku. Towar wystawał poza obrys palety, przez co operatorzy wózków musieli wykonywać więcej korekt podczas odkładania. W efekcie częściej dochodziło do lekkich uderzeń w słupy regałów.

Koszt wymiany uszkodzonych osłon i reorganizacji stref magazynowych przekroczył 40 000 zł, mimo że sam problem wynikał z błędnych danych przekazanych na początku projektu.

PN-EN 15629 a PN-EN 15512 i PN-EN 15635

Normy bardzo często są ze sobą mylone.

• PN-EN 15629 odpowiada za przygotowanie specyfikacji urządzeń do składowania.
• PN-EN 15512 opisuje zasady projektowania konstrukcji regałów paletowych.
• PN-EN 15635 reguluje użytkowanie, przeglądy i utrzymanie regałów.
• PN-EN 15878 porządkuje terminologię stosowaną w stalowych systemach składowania.

W praktyce wszystkie te dokumenty tworzą jeden spójny proces – od planowania inwestycji, przez projektowanie i montaż, aż po późniejszą eksploatację.

Czy norma jest obowiązkowa?

Sama norma nie jest aktem prawnym nakazującym jej stosowanie w każdej sytuacji.

Jednocześnie bardzo często pojawia się w dokumentacji przetargowej, wymaganiach inwestorów, specyfikacjach technicznych oraz procedurach odbiorowych. W wielu realizacjach dostawca musi wykazać zgodność oferowanych rozwiązań właśnie z PN-EN 15629.

W praktyce oznacza to, że nawet jeżeli przepisy nie nakazują jej stosowania wprost, jej pominięcie może uniemożliwić udział w inwestycji lub odbiór wykonanych prac.

Najczęściej zadawane pytania

Czy norma dotyczy istniejących magazynów?

Pośrednio tak. Największe znaczenie ma podczas projektowania nowych instalacji lub rozbudowy istniejących systemów.

Czy obejmuje magazyny automatyczne?

Tak, jednak nie wszystkie rozwiązania są opisane w jednakowym zakresie. W przypadku bardziej zaawansowanych systemów potrzebne są również dodatkowe normy oraz indywidualne analizy projektowe.

Czy wystarczy stosować tylko PN-EN 15629?

Nie. Bez dokumentów dotyczących projektowania konstrukcji, eksploatacji i kontroli regałów nie da się prawidłowo zaprojektować ani bezpiecznie użytkować całego systemu magazynowego.

Podsumowanie

PN-EN 15629 nie odpowiada na pytanie, jak użytkować regały ani jak obliczyć ich konstrukcję. Jej zadaniem jest dopilnowanie, aby jeszcze przed rozpoczęciem produkcji wszystkie wymagania techniczne, organizacyjne i odpowiedzialności zostały jednoznacznie określone. To właśnie ten etap najczęściej decyduje o tym, czy magazyn zostanie uruchomiony zgodnie z harmonogramem, czy będzie wymagał kosztownych poprawek.

Jeżeli planujesz nowy magazyn, modernizację lub zakup regałów, przed wyborem dostawcy warto zweryfikować, czy przygotowana specyfikacja obejmuje wszystkie wymagania wynikające z PN-EN 15629 oraz powiązanych norm.

Jeżeli masz doświadczenia z wdrażaniem tej normy lub pojawiły się pytania dotyczące konkretnego przypadku, podziel się nimi w komentarzu.